Tutanak Tek Başına Delil Sayılamaz: AYM'den Kamera Kaydı Kararı
Ceza infaz kurumlarında veya diğer idari süreçlerde, vatandaşların en sık karşılaştığı sorunlardan biri, olayın sadece memurların tuttuğu tutanaklara göre karara bağlanmasıdır. Vatandaş, "Olay tutanakta yazıldığı gibi olmadı, kamera kayıtlarına bakın" dese de, bazen idare veya mahkemeler "Memur yalan söylemez" yaklaşımıyla hareket edebilmektedir. Ancak Anayasa Mahkemesi (AYM), 5 Kasım 2025 tarihli yeni kararında bu yaklaşıma dur demiştir. Karar, savunma delillerinin (kamera kaydı ve tanık) toplanmadan hüküm kurulmasının, Anayasa ile güvence altına alınan hakların ihlali olduğunu tescillemiştir. Başvurucu, ceza infaz kurumuna girişi sırasında memurlarla bir tartışma yaşamıştır. Kurum görevlileri, başvurucunun kendilerine saldırdığını belirten bir tutanak tutmuş ve buna dayanarak başvurucuya "3 gün hücreye koyma" disiplin cezası verilmiştir. Başvurucu ise tam tersini, asıl kendisine hakaret edildiğini ve saldırıldığını iddia etmiştir. Konu İnfaz Hâkimliğine taşındığında başvurucu iki kritik talepte bulunmuştur: Mahkeme önce bu delillerin toplanmasına karar vermiş, ancak sonrasında tanık tahliye olduğu gerekçesiyle dinlemekten vazgeçmiş, kamera görüntüleri dosyaya gelse de çözümlemesini yapmadan (izleyip raporlamadan) karar vermiştir. Sonuç olarak Mahkeme; "Tutanaklar ayrıntılı ve tutarlı, memurların yalan söylemesi için sebep yok" diyerek başvurucunun itirazını reddetmiştir. Bireysel başvuruyu inceleyen Anayasa Mahkemesi, hukuk devleti ilkesinin en önemli unsurlarından biri olan "Silahların Eşitliği" (tarafların mahkeme önünde eşit imkanlara sahip olması) ilkesine dikkat çekmiştir. Yüksek Mahkeme'ye göre; devletin elindeki güce karşı vatandaşın kendini savunabilmesi için, gösterdiği delillerin toplanması ve tartışılması şarttır. Anayasa Mahkemesi, bu olayda vatandaşın Adil Yargılanma Hakkı kapsamındaki "silahların eşitliği" ve "çelişmeli yargılama" ilkelerinin ihlal edildiğine karar vermiştir. Sonuç olarak: Bu karar, disiplin soruşturmaları veya idari yaptırımlarla karşılaşan vatandaşlar için şu anlama gelmektedir: Hakkınızda tutulan tutanak ne kadar "resmi" olursa olsun, aksini ispatlayacak kamera kaydı, tanık veya belge sunma hakkınız vardır. Yargı mercileri, "Tutanak esastır" diyerek sizin delillerinizi görmezden gelemez. Bu tür süreçlerde delillerin zamanında ve usulüne uygun talep edilmesi, hak kaybı yaşanmaması adına hayati önem taşımaktadır.Sadece Resmi Tutanakla Ceza Verilemez: Delilleriniz İncelenmek Zorundadır
Olayın Geçmişi: "Kamera Var Ama Bakılmadı"
Anayasa Mahkemesi'nin Değerlendirmesi
"İnfaz Hâkimliği sadece Kurum tarafından tutulan tutanağa itibar ederek başvurucunun savunmasına dayanak olarak gösterdiği delilleri değerlendirmemiş ve böylece başvurucu zayıf konuma düşürülmüştür. İnfaz Hâkimliğince celbedilen kamera görüntülerinin çözümlerinin yaptırılması, aynı zamanda başvurucu tarafından belirtilen tanığın dinlenerek sonuca ulaşılması gerekmektedir."
(AYM, Başvuru No: 2021/54019, Para. 17)
Hukuki Sonuç ve Önemli Çıkarımlar